Een singer-songwriter tekende in 2019 bij een label voor twee albums. Het contract liep in 2024 af, de masters bleven bij het label, en dat label brengt ze nauwelijks nog onder de aandacht. Zij wil de nummers nu opnieuw opnemen, voor een eigen release en omdat een filmproducent een van de songs wil gebruiken. In artikel 14 van haar contract staat dat zij gedurende vijf jaar na afloop van de overeenkomst geen van de onder het contract opgenomen composities opnieuw mag vastleggen. Mag dat, en hoe lang houdt zo’n verbod stand?
Dezelfde pinnen, een nieuwe cilinder: een heropname gebruikt de compositie opnieuw, niet de oude master.
Wat het label bezit en wat niet: de master onder artikel 6 WNR, de compositie en uw nieuwe uitvoering
Het label is als producent van het fonogram rechthebbende op de opnamen zelf. Artikel 6 van de Wet op de naburige rechten geeft de producent het recht om die fonogrammen te verveelvoudigen en openbaar te maken. Dat recht gaat over de vastlegging: de klanken zoals ze in de studio zijn opgenomen. Een nieuwe opname van dezelfde song kopieert die klanken niet. Het naburige recht van het label staat een heropname dus niet in de weg.
De song zelf is een werk in de zin van de Auteurswet en blijft van de componist en tekstdichter, of van hun uitgever. Bij een nieuwe uitvoering ontstaan bovendien nieuwe naburige rechten van de artiest als uitvoerend kunstenaar. Wie de nummers opnieuw opneemt, gebruikt dus niets dat het label wettelijk toekomt. Daarom zit de rem in het contract: het heropnameverbod, in Engelstalige contracten de re-record restriction.
Het bekendste voorbeeld is Taylor Swift. Nadat haar eerste zes masters in 2019 werden verkocht, nam zij vanaf 2021 vier van die albums opnieuw op, nadat de heropnametermijnen uit haar oude contract waren verstreken. De heropnamen concurreerden rechtstreeks met de originele masters, ook bij verzoeken voor film en reclame. Op 30 mei 2025 maakte zij bekend dat zij de oorspronkelijke masters alsnog had verworven (zie het overzicht van het geschil over haar masters). Een label weet dus precies waarom het de clausule opneemt.
Hoe een heropnameclausule in een Nederlands platencontract meestal is opgebouwd
De clausule heeft drie onderdelen. Eerst de termijn: vaak een aantal jaren na de release van de oorspronkelijke opname, of een aantal jaren na het einde van het contract, en dan meestal de langste van de twee. Dan de reikwijdte: alle composities die onder het contract zijn opgenomen, soms ook nummers die wel zijn opgenomen maar nooit uitgebracht. Een album dat nooit verschijnt, kan zo jarenlang geblokkeerd blijven.
Het derde onderdeel is de sound-alike-bepaling. Ook na afloop van de termijn mag de artiest dan geen opname maken die het arrangement of de productie van de originele master nabootst, en de nieuwe versie niet presenteren als de oorspronkelijke opname. Voor sync is dat het gevoeligste punt: een filmproducent die de heropname kiest omdat die klinkt als het origineel, is precies de klant die het label anders zou hebben bediend. Sommige clausules gaan verder en verbieden ook heropnamen voor derden, bijvoorbeeld als featured artist op andermans release.
Wanneer artikel 25f Auteurswet via artikel 2b WNR een te ruim heropnameverbod vernietigbaar maakt
Artikel 2b WNR verklaart hoofdstuk 1a van de Auteurswet, het auteurscontractenrecht, van overeenkomstige toepassing op de uitvoerend kunstenaar. Daarmee geldt artikel 25f ook voor het platencontract van de artiest. Lid 2 maakt een beding vernietigbaar dat, gelet op de aard en inhoud van de overeenkomst, de wijze van totstandkoming, de wederzijds kenbare belangen en de overige omstandigheden, onredelijk bezwarend is. Een heropnameverbod dient een erkend belang: het label heeft in de opnamen geïnvesteerd en wil die investering terugverdienen zonder directe concurrentie van dezelfde artiest. Hoe verder de termijn daarbuiten reikt, hoe zwakker dat belang wordt.
De toets kijkt naar het moment waarop het contract werd gesloten: de omstandigheden en belangen die partijen toen kenden of konden verwachten. Een verbod van enkele jaren na release heeft een goede kans om stand te houden. Een verbod dat duurt zolang het label de masters exploiteert, kon bij het tekenen al tientallen jaren beslaan, want de bescherming van een fonogram duurt lang. Zo’n beding raakt aan de kern van het beroep van de artiest en is daarom kwetsbaar onder lid 2. Dat het label de oude opnamen later nauwelijks meer uitbrengt, maakt het beding op die grond niet alsnog onredelijk bezwarend. Latere stilstand hoort thuis bij de opzegging van artikel 25e en eventueel bij de beperkende werking van de redelijkheid en billijkheid (artikel 6:248 lid 2 BW). Lid 1 van artikel 25f gaat over aanspraken op toekomstige werken voor een onredelijk lange of onvoldoende bepaalde termijn; of een heropnameverbod daaronder valt, is voor zover bekend niet door de rechter beslist. Vernietigbaar betekent ook dat u de vernietiging zelf moet inroepen, bij buitengerechtelijke verklaring of via de rechter (artikel 3:49 en 3:50 BW).
Daarnaast kan de artiest het contract geheel of gedeeltelijk opzeggen als het label de rechten niet meer in voldoende mate exploiteert (artikel 25e Auteurswet). Die bevoegdheid ontstaat niet meteen. Tenzij exploitatie blijvend onmogelijk is, moet de artiest het label eerst schriftelijk een redelijke termijn geven om de opnamen alsnog voldoende te exploiteren; pas als dat binnen die termijn uitblijft, volgt de opzegging, ook weer bij schriftelijke verklaring. We schreven daar eerder over bij stilliggend repertoire en de exploitatieplicht. Of zo’n opzegging ook het heropnameverbod laat vervallen, hangt af van de formulering: een verbod dat uitdrukkelijk na afloop van de overeenkomst doorloopt, is juist geschreven om een einde van het contract te overleven.
Wat de uitgever en Buma/Stemra betekenen voor de heropname van uw eigen song
Het heropnameverbod staat in het platencontract en bindt de artiest als uitvoerende. De publishingkant loopt gewoon door. Bij een heropname ontvangen componist, tekstdichter en uitgever hun vergoedingen voor het werk, ongeacht welke master er klinkt. Wie ook een publishingcontract heeft, verdient aan een heropname dus als schrijver van de song en als uitvoerende op een nieuwe master waarover zij zelf de afspraken maakt. Juist daarom is de heropname voor een songwriter-artiest zo aantrekkelijk, en juist daarom verzet het label zich ertegen.
Vijf vragen over het heropnameverbod in uw platencontract
- Vanaf wanneer loopt de termijn: vanaf de release, vanaf het einde van het contract, of de langste van beide?
- Welke nummers vallen eronder: alleen uitgebrachte opnamen, of ook opgenomen maar onuitgebrachte tracks?
- Bevat de clausule een sound-alike-verbod, en geldt dat ook voor sync?
- Geldt het verbod ook voor opnamen voor derden, zoals een feature of een live-album?
- Vervalt het verbod als het label de oorspronkelijke masters niet meer exploiteert?
Twijfelt u over de heropnameclausule in uw eigen contract, laat het contract dan eens door onze contractscan lopen; die zet de termijnen en verboden overzichtelijk op een rij. Onderhandelt u nog over een nieuwe deal, dan kunt u met de platencontract-generator een platencontract opstellen en de heropnametermijn meteen zelf bespreekbaar maken.
Bronnen, geraadpleegd op 28 september 2026: Wet op de naburige rechten, artikelen 2, 2b en 6; Auteurswet, artikelen 25e en 25f; Burgerlijk Wetboek Boek 3, artikelen 3:49 en 3:50; Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikel 6:248 (alle via wetten.overheid.nl); Taylor Swift masters dispute (Wikipedia).
