Een zangeres van vijftien heeft een eigen nummer dat op sociale media rondgaat. Binnen een maand ligt er een aanbod van een label: een platencontract voor drie singles met een optie op een album, en via de uitgeverstak van hetzelfde bedrijf een publishingcontract waarin zij haar songs overdraagt. Zij tekent beide digitaal op haar telefoon. Haar ouders lezen de stukken pas als de eerste afrekening binnenkomt. Is dat contract geldig, wie kan het nog aantasten, en hoe lang blijft die mogelijkheid open?
Wie tekent bij een artiest onder de achttien: de artiest zelf, met toestemming van de ouders (artikel 1:234 BW)
Minderjarig is wie jonger is dan achttien (artikel 1:233 Burgerlijk Wetboek). Een minderjarige kan zelf een contract sluiten, mits hij handelt met toestemming van zijn wettelijke vertegenwoordiger, meestal de ouders met gezag (artikel 1:234 lid 1 BW). De wet stelt daar twee voorwaarden aan. De toestemming kan alleen worden gegeven voor een bepaalde rechtshandeling of een bepaald doel (lid 2); een algemeen "doe maar wat goed is voor je muziek" past daar slecht bij. En de toestemming wordt alleen verondersteld bij handelingen die minderjarigen van die leeftijd in het maatschappelijk verkeer gewoonlijk zelfstandig verrichten (lid 3). Een kaartje voor een concert valt daaronder. Een exclusief platencontract met opties over meerdere jaren zal daar zelden onder vallen.
Bij gezamenlijk gezag vertegenwoordigen de ouders het kind samen, maar één ouder mag ook alleen optreden zolang niet blijkt dat de andere ouder bezwaar heeft (artikel 1:253i lid 1 BW). Voor een label is dat een praktisch punt: als de ouders gescheiden zijn en één van hen tegen de deal is, geeft de handtekening van de ander geen zekerheid. Het criterium is toestemming; een handtekening van de ouders is het bewijs daarvan. Het veiligst is daarom dat beide ouders schriftelijk toestemming geven voor dit specifieke contract, met de titel en de datum erbij.
Wie aan het arbeidsrecht denkt: vanaf zestien is een minderjarige zelfstandig bekwaam om een arbeidsovereenkomst aan te gaan (artikel 7:612 BW). Een platen- of publishingcontract is doorgaans geen arbeidsovereenkomst, zodat die regel de handtekening van de ouders bij een artiestendeal niet vervangt.
Wat er gebeurt zonder toestemming van de ouders: vernietigbaar, de drie jaar van artikel 3:52 BW en het verweer van artikel 3:51 lid 3 BW
Een rechtshandeling van een onbekwame is vernietigbaar (artikel 3:32 lid 2 BW). Het contract van onze zangeres geldt dus, totdat zij of haar ouders het vernietigen. Die bevoegdheid is niet eeuwig. Volgens artikel 3:52 lid 1 onder a BW verjaart de vordering tot vernietiging drie jaar nadat de onbekwaamheid is geëindigd, of, als de minderjarige een wettelijke vertegenwoordiger heeft, drie jaar nadat de handeling ter kennis van die vertegenwoordiger is gekomen. In ons voorbeeld begint die termijn te lopen zodra de ouders de afrekening en het contract onder ogen krijgen.
Na die drie jaar kan de artiest het contract niet meer zelf actief laten vernietigen. Daarmee is de onbekwaamheid nog niet uitgespeeld. Artikel 3:51 lid 3 BW bepaalt dat een beroep op een vernietigingsgrond te allen tijde als verweer kan worden gedaan tegen een vordering die op het contract steunt. Eist het label later nakoming, bijvoorbeeld het opnemen van het optiealbum, dan kan de artiest zich ook na de verjaring nog op de ontbrekende toestemming beroepen. Dat verweer vervalt wel als de bevoegdheid tot vernietigen al eerder is vervallen door bevestiging of door het verstrijken van een gestelde keuzetermijn, die hieronder aan bod komen.
Het label kan de onzekerheid ook zelf verkorten. Zodra de verjaringstermijn loopt, laat artikel 3:55 lid 2 BW een onmiddellijk belanghebbende, zoals het label, een redelijke termijn stellen om te kiezen tussen bevestiging en vernietiging; wie binnen die termijn niet kiest, verliest de bevoegdheid om te vernietigen. Bevestigen de ouders het contract nadat de termijn is gaan lopen, dan vervalt het beroep op de onbekwaamheid eveneens (lid 1).
Wordt het contract wel vernietigd, dan werkt dat terug tot het moment van ondertekening (artikel 3:53 lid 1 BW). Bij muziek is dat lastig, want de singles zijn al uitgebracht, gestreamd en misschien in een serie gebruikt. Artikel 3:53 lid 2 BW biedt daarvoor een uitweg: als de ingetreden gevolgen bezwaarlijk ongedaan kunnen worden gemaakt, kan de rechter de vernietiging geheel of gedeeltelijk haar werking ontzeggen en een partij die daardoor onbillijk wordt bevoordeeld een uitkering in geld laten betalen. In de praktijk gaat het geschil dus vaak over de toekomst van het contract en over geld voor het verleden.
Overdracht van songs en masters: wanneer de ouders een machtiging van de kantonrechter nodig hebben (artikel 1:253k en 1:345 BW)
Het publishingcontract van de zangeres gaat verder dan het platencontract, omdat zij daarin haar auteursrecht overdraagt. Auteursrecht is een vermogensrecht en dus een goed in de zin van artikel 3:1 BW, en een overdracht moet schriftelijk worden aangegaan (artikel 2 lid 3 Auteurswet). Ouders voeren het bewind over het vermogen van hun kind (artikel 1:245 lid 4 BW). Via artikel 1:253k BW geldt voor dat bewind artikel 1:345 BW: voor overeenkomsten die strekken tot beschikking over goederen van de minderjarige is een machtiging van de kantonrechter nodig, tenzij het om een gewone beheersdaad gaat. Een overdracht van alle songs voor de duur van het auteursrecht laat zich moeilijk als gewone beheersdaad zien.
De wet zegt niet met zoveel woorden of die eis ook geldt als het kind zelf tekent en de ouders toestemming geven. Een uitgever die een overdracht wil die later niet ter discussie staat, vraagt de machtiging daarom toch aan. Het verschil tussen licentie en overdracht, dat wij uitwerkten bij het publishingcontract voor je songs, krijgt bij een minderjarige schrijver dus extra gewicht.
Californië kent hiervoor een eigen regeling. De eerste versie, de California Child Actor's Bill uit 1939, kwam er na de zaak van kindacteur Jackie Coogan, wiens verdiensten door zijn moeder en stiefvader waren uitgegeven. De huidige regels staan in de artikelen 6750 tot en met 6753 van de California Family Code en zijn sindsdien meermaals herzien. Partijen kunnen een entertainmentcontract met een minderjarige door de rechter laten goedkeuren, ook wanneer het om overdracht van intellectuele eigendom gaat. Na goedkeuring kan het contract niet meer wegens minderjarigheid worden afgewezen, en de rechter laat de werkgever 15 procent van de bruto-inkomsten uit het contract op een trustrekening voor het kind zetten. Het Nederlandse recht kent geen vast percentage; de ouders beheren de inkomsten als onderdeel van het bewind. De kantonrechtersmachtiging is de Nederlandse plek waar een onafhankelijke rechter naar de deal kijkt.
Optreden en opnemen onder de zestien: wat de Arbeidstijdenwet per leeftijd toestaat
De Arbeidstijdenwet noemt iemand jonger dan zestien een kind (artikel 1:7) en verbiedt in beginsel dat een kind arbeid verricht (artikel 3:2). Hoe dat uitpakt, hangt af van de leeftijd. Volgens de Nederlandse Arbeidsinspectie geldt tot en met twaalf jaar een algeheel verbod, en is cultureel of artistiek werk alleen toegestaan met een ontheffing. Die ontheffing berust op artikel 3:3 lid 1 en ziet op medewerking aan uitvoeringen van artistieke aard en aan audio- en audiovisuele opnamen; de werkgever vraagt haar aan en moet de voorschriften naleven die eraan verbonden zijn.
Voor kinderen van dertien tot en met vijftien jaar staan de mogelijkheden in de Nadere regeling kinderarbeid: zij mogen beperkt licht, niet-industrieel werk doen, met regels voor werk- en rusttijden. Onze vijftienjarige zangeres valt dus onder die regeling. Vanaf zestien is geen ontheffing voor cultureel werk meer nodig, maar gelden de gewone regels van de Arbeidstijdenwet en de Arbeidsomstandighedenwet. Artikel 3:4 verplicht de werkgever bovendien de ouders van een kind in te lichten over de aard van het werk en de risico's. In het contract hoort te staan wie bij sessies, clips en optredens op deze regels let.
Vijf punten voor een platen- of publishingcontract met een artiest onder de achttien
- Hebben beide ouders met gezag toestemming gegeven, of één ouder zonder bezwaar van de ander, en blijkt die toestemming schriftelijk voor dit contract, met titel en datum?
- Draagt het contract songs of masters over, en is daarvoor een machtiging van de kantonrechter aangevraagd?
- Lopen opties en looptijd door na de achttiende verjaardag, en is afgesproken dat de artiest het contract dan schriftelijk bevestigt?
- Is voor optredens, sessies en clips onder de zestien geregeld wie de leeftijdsregels van de Arbeidstijdenwet bewaakt, en wie bij een artiest van twaalf of jonger de ontheffing aanvraagt?
- Op welke rekening komen voorschotten en royalty's binnen, en staat die op naam van de artiest?
Heeft u als ouder of jonge artiest een contract op tafel liggen, dan kunt u het eerst door onze contractscan laten lopen; die zet looptijden, opties en overdrachten voor u op een rij, zodat u weet waar u samen naar moet kijken. Begint u liever met een eigen opzet, dan helpt de artiestencontract-generator u op weg; de bijzondere afspraken voor een artiest onder de achttien vragen daarna een eigen, zorgvuldige controle.
Bronnen, geraadpleegd op 1 oktober 2026: Burgerlijk Wetboek Boek 1, artikelen 1:233, 1:234, 1:245, 1:253i, 1:253k en 1:345; Burgerlijk Wetboek Boek 3, artikelen 3:1, 3:32, 3:51, 3:52, 3:53 en 3:55; Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikel 7:612; Auteurswet, artikel 2; Arbeidstijdenwet, artikelen 1:7, 3:2, 3:3 en 3:4 (alle via wetten.overheid.nl); Nederlandse Arbeidsinspectie, Wetgeving kinderen en jeugdigen; California Family Code, artikel 6751 en artikel 6752; California Child Actor's Bill (Wikipedia).