Te weinig royalty's ontvangen van uw label of uitgever: hoe ver u terug kunt vorderen, wanneer de verjaring van vijf jaar begint (artikel 3:308 BW) en wat een bezwaartermijn in uw contract waard is

Een gefingeerd voorbeeld: een singer-songwriter ontdekt in september 2026 dat haar label sinds 2018 de inkomsten uit één buitenlands gebied als licentie-inkomsten heeft afgerekend, tegen een lager royaltypercentage. Het label wijst op een bezwaartermijn van twee jaar in het contract en stelt dat alles van vóór 2021 is verjaard. Hoe ver kan zij terug?

Vijf jaar per afrekening (artikel 3:307 en 3:308 BW)

Een royaltyvordering verjaart vijf jaar na de dag waarop zij opeisbaar werd. Bij halfjaarlijkse afrekening verjaart iedere periode afzonderlijk, gerekend vanaf de contractuele betaaldatum. Het moment waarop de artiest de fout ontdekt, verandert daar niets aan. Houdt het label de schuld opzettelijk verborgen en zou de termijn tijdens dat verbergen of binnen zes maanden daarna aflopen, dan wordt de verjaring van royalty's verlengd tot zes maanden nadat het verbergen ophield (artikel 3:320 en 3:321 lid 1 onder f BW); een gewone administratieve fout is daarvoor niet genoeg. In de casus, met betaaldata op 30 september en 31 maart, verjaarde de royalty over het eerste halfjaar van 2021 met het verstrijken van 30 september 2026; een stuitingsbrief over de tweede helft van 2021 moet het label uiterlijk op 31 maart 2027 bereiken. Over achterstallige bedragen loopt in de regel vanaf de betaaldatum de wettelijke rente.

De verjaring stuiten met een brief (artikel 3:317 en 3:319 BW)

Een schriftelijke aanmaning of een ondubbelzinnig schriftelijk voorbehoud stuit de verjaring, waarna een nieuwe termijn van vijf jaar begint. De brief moet het label bereiken, dus verstuur hem aangetekend en per e-mail, en noem de periodes, de inkomstenpost en een geschat bedrag. Bij een verkochte catalogus gaat de brief ook naar de nieuwe eigenaar.

De bezwaartermijn naast artikel 25ca, 25f en 25h Auteurswet

Een contractuele bezwaartermijn in de royaltyafrekening regelt wanneer een afrekening vaststaat. Voor songwriters, en via artikel 2b Wet op de naburige rechten ook voor artiesten, geldt daarnaast het dwingende auteurscontractenrecht: voor exploitatie vanaf 7 juni 2022 jaarlijkse, actuele, relevante en volledige informatie over exploitatie en inkomsten (artikel 25ca), geen afstand van die rechten (artikel 25h) en vernietigbaarheid van onredelijk bezwarende bedingen (artikel 25f lid 2). Een termijn die afloopt over afrekeningen waarin de fout niet zichtbaar was, is daarom kwetsbaar. Het artikel bevat vijf concrete stappen voor wie een fout in een oude afrekening vindt.

Read More

Uw eigen nummers opnieuw opnemen na het platencontract: hoe lang een heropnameverbod mag gelden en wanneer artikel 25f Auteurswet het vernietigbaar maakt

Een singer-songwriter tekende in 2019 bij een label voor twee albums. Het contract liep in 2024 af, de masters bleven bij het label, en zij wil de nummers nu opnieuw opnemen voor een eigen release en voor een filmproducent die een song wil gebruiken. Haar contract verbiedt dat gedurende vijf jaar na afloop. Mag dat, en hoe lang houdt zo'n verbod stand?

Wat het label bezit en wat niet

Het label is als producent rechthebbende op de opnamen zelf (artikel 6 Wet op de naburige rechten). Dat recht beschermt de vastlegging, de klanken uit de studio. Een nieuwe opname van dezelfde song kopieert die klanken niet, en de song blijft van componist, tekstdichter of uitgever. Wettelijk staat het label een heropname dus niet in de weg. De rem zit in het contract: het heropnameverbod, in Engelstalige deals de re-record restriction. Taylor Swift nam vanaf 2021 vier albums opnieuw op nadat haar oude masters waren verkocht, en liet zien waarom labels die clausule opnemen.

Termijn, reikwijdte en de sound-alike-bepaling

Een heropnameclausule bepaalt hoe lang het verbod loopt, vaak een aantal jaren na release of na het einde van het contract en dan de langste van beide. Zij bepaalt welke nummers eronder vallen, soms ook opgenomen maar nooit uitgebrachte tracks. En zij bevat vaak een sound-alike-verbod dat het nabootsen van het oorspronkelijke arrangement uitsluit, wat vooral voor sync gevoelig ligt.

Wanneer artikel 25f Auteurswet het verbod vernietigbaar maakt

Via artikel 2b WNR geldt het auteurscontractenrecht ook voor de uitvoerend kunstenaar. Artikel 25f lid 2 Auteurswet maakt een onredelijk bezwarend beding vernietigbaar. De toets kijkt naar de omstandigheden bij het sluiten van het contract. Een verbod dat toen al tientallen jaren kon beslaan, is kwetsbaar. Liggen de masters later stil, dan is dat een zaak voor de opzegging van artikel 25e, nadat de artiest het label schriftelijk een redelijke termijn heeft gegeven om alsnog te exploiteren. Het volledige artikel bespreekt ook de opzegging bij onvoldoende exploitatie (artikel 25e), de rol van de uitgever en Buma/Stemra, en vijf vragen over de heropnameclausule in uw eigen platencontract.

Read More

360-deal met een label: mag het voorschot voor uw album worden terugverdiend uit merchandise en optredens? Cross-collateralisatie en artikel 25f Auteurswet

Een artiest tekent bij een label, ontvangt een voorschot, neemt een album op en gaat op tournee. De shirts verkopen goed en de zalen zitten vol, maar op de afrekening wordt het merchandise-aandeel meteen weer afgeboekt op het openstaande voorschot. Dat komt door twee afspraken die in veel moderne platencontracten samen voorkomen: de 360-deal, waarin het label ook meedeelt in optredens, merchandise en sponsoring, en de cross-collateralisatie, waarmee inkomstenstromen op één rekening kunnen worden verrekend.

Hoe het voorschot uit merchandise terugkomt

Een voorschot is meestal verrekenbaar met latere royalty's maar hoeft niet te worden terugbetaald als de plaat flopt. De verrekeningsclausule bepaalt uit welke inkomsten het label terugverdient. Een rekenvoorbeeld: dertigduizend euro voorschot plus twintigduizend euro opnamekosten geeft een saldo van vijftigduizend. Na achttienduizend euro royalty's staat er nog tweeëndertigduizend open. Het merchandise-aandeel van de artiest van veertienduizend euro verdwijnt bij een ruime verrekeningsclausule in een actieve 360 in dat saldo; zonder verrekening met merchandise was het uitbetaald. Wat precies meetelt, hangt af van de afgesproken reikwijdte.

Wat artikel 25b tot en met 25h Auteurswet voor het opnamedeel regelt

Voor het opnamedeel van het contract geldt het auteurscontractenrecht van hoofdstuk 1a Auteurswet, via artikel 2b van de Wet op de naburige rechten ook voor uitvoerende kunstenaars. Dat geeft recht op een billijke vergoeding (artikel 25c), op informatie over de exploitatie (artikel 25ca) en op een aanvullende billijke vergoeding als de vergoeding, gelet op de wederzijdse prestaties, onevenredig is in verhouding tot de exploitatieopbrengst (artikel 25d). Artikel 25f lid 2 maakt onredelijk bezwarende bedingen vernietigbaar, en volgens artikel 25h geldt dit dwingend, ook bij een buitenlandse rechtskeuze als de exploitatie vooral in Nederland plaatsvindt. Een zuiver financieel aandeel van het label in gages en merchandise valt daar in beginsel niet onder, tenzij de 360 ook rechten op beschermd materiaal omvat of het beding samenhangt met het opnamedeel. Voor dat financiële deel doet de artiest het met de redelijkheid en billijkheid van artikel 6:248 BW, de regels over algemene voorwaarden en misbruik van omstandigheden.

Het artikel sluit af met zeven clausules die u vóór ondertekening controleert: de reikwijdte van de verrekening, welke kosten verrekenbaar zijn, de grondslag van het 360-percentage, de tegenprestatie van het label, afrekening en auditrecht per inkomstenstroom, het einde van het 360-aandeel en wat er gebeurt bij faillissement of verkoop van de catalogus. Een 360-deal kan voor een beginnende artiest de moeite waard zijn, en de voorwaarden zijn onderhandelbaar zolang er nog niet getekend is.

Read More